10 jaar MINAraad (Milieu en Natuurraad): het hoe en waarom.

U weet het of misser door de Vlaamse overheid een studie verschenen over de werking en samenstelling van de MINAraden in Vlaanderen. Hieronder volgt een beknopte samenvatting en een evaluatie van de bestaande raden.

Waarom een Minaraad en wie zetelt erin?
Eerste cruciale vraag is waarom er zoiets als een Minaraad in het leven geroepen is?
Begin jaren 80 vroeg het groeiende milieubewustzijn om groepen in het middenveld inspraak te geven inzake milieubeleid.
Door het afsluiten van chien weet u het niet maar ook Maarkedal heeft een Minaraad, in 1992 in het leven geroepen en nog steeds 'actief'.
In juli vorig jaar is convenanten tussen gemeentelijke overheden enerzijds en locale besturen anderzijds, probeeerde men via de oprichting van de Minaraad plaatselijke belangen- en drukkingsgroepen rond de tafel te krijgen.
Een eerste belangrijk aandachtspunt bij de oprichting is de samenstelling van de Minaraad. De samenstelling kan bestaan uit : milieu- en natuurverenigingen, onderwijsinstellingen, socio-culturele en vormingsorganisaties en beroepsgroepen/organisaties.
Een belangrijke nuance is dat het uiteindelijk de de gemeente is die de samenstelling bepaalt met als belangrijkste punt dat "men onmogelijk van een adviesraad voor milieu en natuur kan spreken als de locale milieu- en natuurverenigingen daarin geen plaats krijgen vanwege de gemeentelijke overheid". Ook wordt er naar gestreefd dat de milieu- en natuurverenigingen één derde van de raad zouden uitmaken!

Werking
De bedoeling van een Minaraad is dat deze het gemeentebestuur adviseert over het gemeentelijk milieu- en natuurbeleid, met als verplichting advies in te winnen over de jaarlijkse milieubeleidsnota, voor zover deze bestaat, en het Gemeentelijk Natuurontwikkelingsplan (GNOP).
De Minaraad moet tenminste 4 keer per jaar samenkomen. Verder is het wenselijk dat de raad nadenkt over hoe er een beter milieu- en natuurbeleid in de gemeente kan functioneren.
Bij verdeelde adviezen moeten de afwijkende standpunten ook vermeld worden aan het gemeentebestuur.

Evaluatie
Hierbij sprongen twee zaken in het oog :
a. de samenstelling en
b. de effectiviteit.
a. Wat de samenstelling van de MINA-raden in Vlaanderen betreft, kunnen we stellen dat de meeste niet zijn samengesteld zoals het hoort, waarbij een ondervertegenwoordiging van milieu- en natuurverenigingen opvalt (soms worden verenigingen ingeschreven als natuurvereniging terwijl het eigenlijk verkapte socio-culturele verenigingen zijn).
b. Wat het goed functioneren van de raden betreft is er een duidelijk verband tussen het al of niet verstedelijkt zijn van een bepaald gebied; steden scoren beter dan kleine gemeenten. Nochtans kan ook op het platteland ook een positieve impuls uitgaan van een Minaraad (denken we in Maarkedal bv. maar aan het protest tegen het laagradioactieve afval dat door de Minaraad gecoördineerd werd)

Besluit
Als algemeen besluit komt de studie tot de conclusie dat een meerderheid van de deelnemers die zitting hebben in een Minaraad de impact op het gemeentelijk beleid als nihil beschouwen. Ook voor de Maarkedalse Minaraad geldt deze conclusie.
En dan te denken dat in de ideale wereld, waar de Minaraad ernstig genomen wordt, hij een partner zou kunnen van het gemeentebestuur in het streven naar een beter milieubeleid..

In een raad voor milieu en natuur
Moet elk handelen als goede buur
Dan loopt alles vlot.
Zonder spijt of spot
verschijnt Utopia op de duur.

Gepubliceerd in Info-Maarkedal 02/2002